Nội dung chính
Xuất khẩu hàng hóa Mỹ sang các nền kinh tế mới nổi đã tăng mạnh trong năm 2025, mở ra cơ hội thương mại mới cho nhiều quốc gia.
Tăng trưởng xuất khẩu đường biển của Mỹ năm 2025
So với năm 2024, khối lượng hàng hóa vận chuyển bằng đường biển của Hoa Kỳ tới 20 thị trường mới nổi (không tính Trung Quốc) đã tăng 17%, từ 190 triệu tấn lên 223 triệu tấn. Dữ liệu này được tổng hợp bởi Kpler, một nhà cung cấp thông tin thương mại toàn cầu, và được Nikkei Asia phân tích chi tiết.
Những mặt hàng chủ lực
- Ngô: Việt Nam nhập khẩu ngô từ Mỹ trong năm 2025 tăng gấp 21 lần so với 2024, đạt 1,7 triệu tấn, trong đó tháng 11 ghi mức kỷ lục 383.000 tấn.
- Đậu tương: Xuất khẩu sang Pakistan tăng vọt lên 1,23 triệu tấn, so với chỉ 60.000 tấn năm trước.
- Lúa mì: Bangladesh chuyển sang nhập khẩu lúa mì Mỹ với khối lượng 1,48 triệu tấn, vượt mức 0,53 triệu tấn năm 2024.
- Dầu thô: Xuất khẩu sang 20 quốc gia mới nổi đạt 36 triệu tấn (≈760.000 thùng/ngày), tăng 58%.
Động lực phía sau sự bùng nổ
Những thay đổi này phản ánh tác động của các thỏa thuận thương mại do chính quyền Trump ký kết sau khi ông trở lại Nhà Trắng vào đầu năm 2024. Theo Ishan Bhanu, chuyên gia nông nghiệp của Kpler, các cuộc đàm phán thuế quan đã khiến các nước mới nổi tìm kiếm nguồn cung thay thế cho Trung Quốc, đồng thời tạo ra “cửa sổ” cho Mỹ mở rộng thị phần.
Ví dụ thực tiễn
• Việt Nam: Trước đây, nguồn ngô chính đến từ Nam Mỹ; năm 2025, Mỹ trở thành nhà cung cấp lớn nhất nhờ các ưu đãi thuế và hợp đồng dài hạn.
• Pakistan: Đậu tương nhập khẩu tăng 20‑đôi, đáp ứng nhu cầu protein của ngành chăn nuôi đang bùng nở.
• India: Nhập khẩu dầu thô Mỹ tăng 4,9 lần (0,33 triệu thùng/ngày) trong tháng 12/2025, trong khi nhập khẩu dầu Nga giảm 29%.
Thách thức và rủi ro
Mặc dù tổng khối lượng xuất khẩu sang 20 thị trường mới nổi tăng 33 triệu tấn, mức giảm mạnh tại Trung Quốc (giảm 65% từ 93 triệu tấn xuống 32 triệu tấn) vẫn gây áp lực. Đặc biệt, giao dịch đậu nành – chiếm 30% kim ngạch xuất khẩu Mỹ sang Trung Quốc – gần như dừng hẳn sau tháng 5/2025.
Theo nghiên cứu của Đại học Công nghệ Auckland, các mức thuế quan mới có thể làm giảm tốc độ tăng trưởng GDP Mỹ 0,36 điểm phần trăm trong năm 2025, đồng thời ảnh hưởng tiêu cực tới nền kinh tế Thái Lan (‑0,44) và Brazil (‑0,19).
Kết luận
Xuất khẩu Mỹ đang chuyển hướng mạnh mẽ sang các nền kinh tế mới nổi, tạo ra cơ hội cho các nhà nhập khẩu tại Việt Nam, Pakistan, Bangladesh và Nigeria. Tuy nhiên, sự phụ thuộc vào một thị trường duy nhất như Trung Quốc vẫn là một rủi ro cần được quản lý bằng chiến lược đa dạng hoá nguồn cung.
Bạn nghĩ sao về xu hướng này? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật những biến động thương mại toàn cầu mới nhất.